
بعد از شکل گیری چت باکس های مبتنی بر هوش مصنوعی مانند Chat GPT , Bing , Google Bard و فراگیر شدن این ها تصمیم گرفتم در این مقاله راجب خطرات احتمالی هوش مصنوعی برای انسان ها صحبت کنم.
هوش مصنوعی وارد انواع و اقسام صنایع شده و زمینه های کاری و تفریحی شده و روزبهروز نقش مهمتری در زندگی ما و طبیعت پیدا میکند. با پیشرفت سریع و شگفتانگیز این فناوری، این امکان را دارد که بسیاری از جنبههای زندگی را به طور شگفتانگیزی بهبود ببخشد که تا به دین لحظه در این کار تا حدودی نیز موفق عمل کرده و در زمینه های صنعتی و پزشکی و حتی تفریحی کاربرد های فراوانی دارد اما از طرف دیگر نباید خطرات احتمالی آن را نادیده بگیریم.
با توجه به اینکه تعداد قابل توجهی از کارشناسان در مورد خطرات احتمالی هوش مصنوعی هشدار میدهند، بهتر است به این هشدارها توجه کنیم. از طرف دیگر، برخی مدعی هستند که چنین دیدگاههایی صرفاً برای ایجاد جاروجنجال مطرح میشوند و هیچ خطر فوری از جانب هوش مصنوعی وجود ندارد. که خود من به شخصه در کنار ذوق و هیجانی که برای پیشرفت هوش مصنوعی دارم ترس بزرگی هم ازش دارم و نگران جنگ انسان ها با ربات ها هستم در آینده ای دور دارم.
بگذریم، ولی آیا نگرانیهای مربوط به هوش مصنوعی جدی هستند یا اینکه باید آنها را نادیده بگیریم؟ در این مقاله به ۵ خطر مهم هوش مصنوعی اشاره کنیم که در آیندهی نزدیک میتوانند مشکلات زیادی را ایجاد کنند.
خطرات هوش مصنوعی چیست؟
این فناوری روز به روز در حال رشد و ترقی می باشد و در این بین ممکن است کار انسان هارا دچار اختلال هایی کند. همانطور که در بالا گفتم و اختلاف نظراتی در این خصوص بین مفید و مضر بودن هوش مصنوعی وجود دارد نمیتواند به طور کامل میزان این اختلالات فرضی توسط هوش مصنوعی را بیان کرد. عموماً تصور میشود که هوش مصنوعی از دو طریق میتواند خطرناک باشد:
- این فناوری برای انجام کاری مخرب برنامهریزی شود.
- این فناوری برای مفید بودن برنامهریزی شود اما در حین رسیدن به هدف خود کار مخربی انجام دهد.

این ریسکها با پیچیدگی نرمافزار هوش مصنوعی تقویت میشوند. سالها قبل یکی از فیلسوفهای مشهور به نام نیک بوستروم کتابی را منتشر کرد که در آن یک سناریو تحت عنوان «به حداکثر رساندن گیره کاغذ» مطرح شد. او میگوید فرض کنید یک هوش مصنوعی برای تولید حداکثر تعداد ممکن گیره کاغذ توسعه پیدا کند. اگر این هوش مصنوعی به اندازهی کافی باهوش باشد، میتواند کل دنیا را برای رسیدن به این هدف نابود کند.
اما به غیر این خطرات که ذکر شده که به نظر هم نمیرسد در سال های نزدیک این اتفاق بیفتاد، میتوانیم به ۵ خطر فوری اشاره کنیم که میتوانند طی چند سال آینده مشکلات زیادی را ایجاد کنند.
۱. اتوماسیون شغلها

یکی از خطرات هوش مصنوعی در برابر شغل انسان ها میباشد. اتوماسیون یا خودکارسازی از جمله مهمترین خطرات هوش مصنوعی برای شغلهای مختلف است. از کارخانه ها که تجهیزات خودکار و بازو های رباتیک در انجام امور صنعتی خود دارند تا خودروهای بدون سرنشین و خود ران نشان میدهد که اتوماسیون در ده ها قبل وارد این عرصه شده است ولی روز به روز در حال رشد و پیشرفت است.
مساله اینجاست که برای بسیاری از کارهای مختلف، این سیستم های هوش مصنوعی نسبت به انسان ها عملکرد و بازدهی بسیار بیهتری را دارند. درکل در این موارد ارزانتر، دقیقتر و کارآمدتر از انسانها عمل میکنند. به عنوان مثال، هوش مصنوعی در تشخیص جعل آثار هنری بهتر از متخصصان انسانی عمل میکند و این سیستمها در زمینهی تشخیص تومور از طریق تصاویر رادیوگرافی هم در حال بهتر شدن هستند.
از طرف دیگر، وقتی که هوش مصنوعی وارد بسیاری از شغل ها شود، بخش بزرگی از جامعه کارگران به دلیل نداشتن مهارت ها و دانش کافی(تخصص شغلی) و یا نداشتن بودجه کافی برای اجرای کار قادر به فعالیت نبوده و بیکار میمانند با پیشرفت سیستمهای هوش مصنوعی، مهارتهای آنها برای انجام کارهای مختلف بهتر از انسانها خواهد شد و اختلال در کار هم میتواند منجر به افزایش نابرابری اجتماعی و حتی یک فاجعهی اقتصادی شود.
۲. امنیت و حریم خصوصی

مشکل اصلی این است که با افزایش نگرانیهای امنیتی مبتنی بر هوش مصنوعی، تدابیر پیشگیری با استفاده از هوش مصنوعی هم افزایش پیدا میکنند. این مشکل همچنین این سوال را مطرح میکند که ما چگونه سیستمهای هوش مصنوعی را ایمن میکنیم؟ اگر از الگوریتمهای هوش مصنوعی برای دفاع در برابر نگرانیهای امنیتی استفاده میکنیم، باید در رابطه با ایمن بودن خود سیستم هوش مصنوعی هم اطمینان حاصل کنیم.
در زمینهی حریم خصوصی هم شرکتهای بزرگ طی چند سال گذشته در این زمینه تا حد قابل توجهی زیر تیغ دولتها و نهادهای نظارتی قرار گرفتهاند.
از دیگر نگرانیها میتوانیم به تکنولوژیهای تشخیص چهره اشاره کنیم و گزارشها حاکی از آن است که برخی از نیروهای پلیس در کشورهای مختلف برای شناسایی مجرمان تحت تعقیب یا افراد مشکوک از عینکهای هوشمند مجهز به نرمافزار تشخیص چهره استفاده میکنند. چنین تکنولوژیهایی میتوانند منجر به گسترش رژیمهای استبدادی شوند یا اینکه افراد یا گروههایی با اهداف بدخواهانه از آنها سوءاستفاده کنند.
۳. بدافزار هوش مصنوعی

هوش مصنوعی به طور فزایندهای در هک کردن سیستمهای امنیتی و شکستن رمزگذاریهای مختلف بهتر میشود. بخشی از این موضوع به تکامل الگوریتمهای یادگیری ماشینی برمیگردد. این یعنی بدافزار مبتنی بر هوش مصنوعی با آزمون و خطا بهتر میشود و با گذر زمان خطر آن هم افزایش پیدا میکند.
برخی فناوریهای هوشمند که میشود به عنوان مثال اتوموبیل های خودران را مثال زد اهداف ایدعالی برای این نوع بدافزارها هستند و مثلا میتوانند برای ایجاد تصادف رانندگی یا ایجاد ترافیک مورد استفاده قرار بگیرند. با افزایش وابستگی ما به فناوریهای هوشمند متکی به اینترنت، زندگی روزمرهی ما هم بیش از پیش تحت تأثیر خطر اختلال قرار میگیرد.
بهتر است بخوانید:
۴. سلاحهای خودمختار

سلاحهای خودمختار سلاح هایی هستند که به جای انسان توسط ربات ها کنترل میشود و مدتهاست که انجام وظیفه میکنند. در همین زمینه باید به هشدار صدها متخصص فناوری اشاره کنیم که از سازمان ملل خواستهاند تا راهی برای حفاظت از بشریت در برابر سلاحهای مستقل ایجاد کند.
نیروهای نظامی کشورهای مختلف در حال حاضر به سلاحهای مبتنی بر هوش مصنوعی یا سلاحهایی که تا حدی به این سیستمها متکی هستند، دسترسی دارند. به عنوان مثال میتوانیم به پهپادهای نظامی اشاره کنیم که مثلا با بهرهگیری از سیستمهای تشخیص چهره میتوانند یک فرد را با دقت زیادی ردیابی کنند.
اما تا به حال به این فکر کردید که اگر به الگوریتم های هوش مصنوعی اجازه دهیم که در مورد مرگ و زندگی بدون دخالت و تصمیم گیری انسان ها دخالت کنند چه اتفاقی خواهد افتاد؟
۵. دیپفیک و اخبار جعلی

تکنولوژی دیپفیک روزبهروز پیشرفتهتر میشود و تشخیص جعلی بودن ویدیوهای مبتنی بر آن دشوارتر. اگرچه در حال حاضر این تکنولوژی عمدتاً برای ساخت ویدیوهای جعلی از افراد مشهور مورد استفاده قرار میگیرد اما همین حالا هم برخی کلاهبرداران با استفاده از تصویر پروفایل افراد معمولی در شبکههای اجتماعی ویدیوهای جعلی از آنها درست میکنند تا بتوانند باج دریافت کنند. علاوه بر این، باید به استفاده از هوش مصنوعی برای ویرایش تصاویر و شبیهسازی صدا هم اشاره کنیم که میتوانند تأثیر زیادی بر جامعه داشته باشند.
سخن آخر در رابطه با خطرات هوش مصنوعی
با پیشرفت هوش مصنوعی، کاربردهای آن هم بیشتر میشود. اما متأسفانه یک تکنولوژی جدید قدرتمند همواره در معرض خطر سوءاستفاده قرار دارد. این خطرات تمام جنبههای زندگی روزمرهی ما را تحت تأثیر قرار میدهند؛ از حریم خصوصی و امنیت سیاسی گرفته تا اتوماسیون شغلها. اولین گام در کاهش خطرات هوش مصنوعی این است که تصمیم بگیریم این فناوری در چه موقعیتهایی استفاده شود و در چه شرایطی از استفاده از آن اجتناب کنیم.
شما در مورد این موضوع چه فکر میکنید؟ آیا هوش مصنوعی واقعا خطرات جدی به همراه دارد یا اینکه چنین هشدارهایی را چندان نباید جدی گرفت؟ نظرات خود را در بخش کامنتها با ما و دیگران در میان بگذارید.



Visitor Rating: 5 Stars